- Sau khi bị bắn nước, âm thanh nhỏ và đục thường là do nước; tiếng rè ở một số nốt thường liên quan đến xơ vải, cát bụi hoặc ốp lưng lỏng.
- Tháo ốp rồi chạy kiểm tra loa để xác định loa và tần số gây tiếng ồn. Nếu lưới loa đã khô, dùng bàn chải mềm, sạch và khô quét nhẹ mặt ngoài.
- Chu trình đẩy nước xử lý giọt nước, không xử lý bụi khô. Nếu loa vẫn méo tiếng trên nhiều loại âm thanh và mức âm lượng sau khi hong khô, vệ sinh, hãy mang máy đi sửa.
Loa bị rè sau khi dính nước: do nước, bụi hay hư hỏng?
Thời điểm tiếng rè xuất hiện là một gợi ý, nhưng không chứng minh nước là nguyên nhân. Lưới loa có thể còn nước, xơ vải cũ trong túi có thể mắc lại, ốp lưng có thể rung vào khung máy hoặc loa có thể đã hỏng. Hãy nghe xem lỗi thuộc kiểu nào trước khi xử lý.
- Nước thường làm âm thanh nhỏ và bị nghẹt. Giọng nói khó nghe rõ, nhạc nhỏ hơn; hiện tượng này thường xảy ra trên nhiều âm thay vì chỉ một nốt. Giọt nước bịt các lỗ lưới nhỏ và cản luồng khí đi qua. Nếu điện thoại vừa bị bắn nước, hãy hong khô và thử chu trình đẩy nước trước.
- Xơ vải hoặc cát bụi thường gây tiếng lách tách, rè hoặc rung ở một số nốt. Sợi xơ lỏng có thể chỉ chạm vào lưới hoặc bộ phận chuyển động khi một cao độ nhất định làm nó rung. Các nốt khác vẫn có thể nghe bình thường. Đặc biệt nên kiểm tra bụi bám bên ngoài lưới.
- Màng loa hỏng có thể gây méo tiếng trên nhiều âm hơn. Nếu ngay cả lời nói nhỏ hoặc âm thử ở âm lượng thấp vẫn nghe sạn sau khi điện thoại khô hoàn toàn, và tháo ốp vẫn không hết, có thể bộ phận loa bị rách hoặc lệch. Chỉ nghe thử không thể xác nhận màng loa rách; kỹ thuật viên có thể cần kiểm tra trực tiếp.
Đây là dấu hiệu tham khảo, không phải chẩn đoán. Một giọt nước đôi khi gây rè ngắt quãng, còn lưới loa bị bít có thể vừa làm âm nhỏ vừa gây sạn tiếng. Khoáng chất trong nước sau khi khô cũng có thể để lại cặn. Hãy thử lại sau khi máy khô, đừng mặc định mọi tiếng ồn đều xử lý giống nhau. Nếu điện thoại bị ngâm nước chứ không chỉ bắn nhẹ, hãy tắt máy, rút cáp và để khô ở nơi thoáng khí trước khi phát âm thử lớn. Không sạc khi cổng còn ướt.
Vì sao loa điện thoại tích bụi và xơ vải trong túi
Các khe loa tiếp xúc với môi trường suốt ngày. Sợi vải từ túi quần, túi xách, tế bào da bong ra và bụi thông thường tích tụ quanh những lỗ nhỏ. Lưới loa ngăn hạt lớn lọt vào loa, nhưng bụi mịn vẫn có thể mắc trong lỗ hoặc bám vào bề mặt ẩm. Một ít bụi thường không nhìn thấy cho đến khi âm thanh thay đổi.
Nước bắn vào có thể làm xơ vải sẵn có vón lại. Nước bay hơi nhưng cục xơ vẫn ở gần lưới, khiến một sợi vốn không gây tiếng bắt đầu rung rè. Vì thế loa có thể rè ngay sau khi dính nước dù vấn đề còn lại không phải là giọt nước mắc kẹt. Nếu thường bỏ điện thoại trong túi nhiều bụi hoặc dùng ốp có khoét sâu ở vị trí loa, hãy kiểm tra cả mép lỗ khoét: xơ vải có thể tích ở đó và áp sát lưới loa. Đừng vô tình đẩy sợi xơ nhìn thấy vào sâu hơn khi kiểm tra.
Không phải tiếng rè nào cũng do bụi thật. Một bản ghi kém chất lượng có thể đã méo tiếng trước khi phát qua điện thoại; ốp lỏng có thể rung; tai nghe hoặc loa Bluetooth có thể mới là nguồn phát tiếng. Trước tiên, hãy phát một âm quen thuộc lưu trên máy qua chính loa điện thoại, không kết nối phụ kiện âm thanh. Nếu lỗi chỉ có trong một ứng dụng hoặc bản ghi, hãy thử nguồn khác trước khi vệ sinh phần cứng.
Dùng âm quét kiểm tra loa để tìm tần số gây rung rè
Mở công cụ kiểm tra loa miễn phí và nghe âm quét ở mức dễ chịu. Bắt đầu bằng âm lượng vừa phải, không phải tối đa. Ghi nhận tiếng rè chỉ xuất hiện trong một đoạn ngắn của dải quét hay không, và phát ra từ loa ngoài phía dưới hay loa thoại phía trên. Ở đa số điện thoại, loa ngoài phát nội dung từ cạnh dưới còn loa thoại nằm trên màn hình; bài kiểm tra giúp xác định khe loa cần chú ý. Để điện thoại xa tai khi thử âm lớn.
Phát lại cùng âm quét một lần ở âm lượng thấp hơn. Nếu chỉ rung rè quanh một nốt khi âm lượng cao, có thể có vật rung ở tần số đó; chưa thể kết luận màng loa rách. Nếu lỗi xuất hiện gần như ở mọi nốt, nhất là cả khi âm lượng thấp, thì đáng lo hơn. Ngoài âm quét, hãy nghe thử giọng nói: giọng nói có nhiều cao độ, giúp nhận ra méo tiếng trên dải rộng. Ghi lại loa nào và đoạn nào của âm quét nghe bất thường để so sánh sau khi vệ sinh.
Nếu âm quét bình thường nhưng cuộc gọi nghe tệ, hãy kiểm tra cuộc gọi đang dùng loa thoại, loa ngoài, tai nghe hay thiết bị Bluetooth. Bài kiểm tra chỉ phản ánh đường âm thanh bạn thực sự nghe. Nếu một loa im hẳn, hãy ngừng phát đi phát lại âm quét: loa mất tiếng sau khi dính chất lỏng không giống xơ vải nhỏ đang rung.
Thử phát cùng âm thanh khi tháo ốp
Hãy tháo ốp trước khi kết luận loa hỏng. Mép cao su có thể chạm khung máy, lỗ khoét lệch có thể che một phần khe loa và một số ốp bảo vệ có lớp mỏng phủ lưới loa. Những chỗ này đều có thể rung ở một cao độ nhất định. Lau sạch ốp riêng, kiểm tra cát hoặc xơ vải quanh lỗ loa của ốp, rồi đặt điện thoại không ốp lên bề mặt mềm, khô và phát lại cùng âm quét ở cùng âm lượng.
Nếu hết rè, hãy vệ sinh và lắp lại ốp cho khít. Nếu chỉ rè khi lắp ốp, ốp nhiều khả năng là thủ phạm; không cần tìm cách đẩy bụi khỏi điện thoại. Nếu điện thoại tháo ốp vẫn rè, so sánh khe loa trên và dưới, quan sát lưới loa bị ảnh hưởng dưới ánh sáng đủ rõ. Đừng chiếu đèn flash sát mắt hoặc chọc vào lỗ loa chỉ vì thấy một chấm đen.
Cách vệ sinh lưới loa điện thoại bị rè an toàn
Chỉ vệ sinh mặt ngoài của lưới loa đã khô. Tắt nguồn, rút cáp, tháo ốp và bảo đảm bề mặt không còn ẩm. Dùng bàn chải lông mềm, sạch và khô, chẳng hạn bàn chải đánh răng mềm nhỏ dành riêng cho việc này. Hướng khe loa bị ảnh hưởng xuống dưới, rồi chải nhẹ ngang qua lưới và hướng ra ngoài từ mép lưới. Chải nhẹ nhiều lượt an toàn hơn ấn mạnh một lần. Gạt xơ vải đã bong ra ngoài, đừng đẩy qua lỗ loa.
Quan sát lại lưới loa dưới ánh sáng tốt. Nếu vẫn thấy xơ vải nhưng chải nhẹ không lấy ra được, đừng chuyển sang dùng kim. Tiệm sửa chữa có dụng cụ phù hợp để làm sạch lưới loa bị bít. Khi mặt ngoài đã sạch, bật máy và phát lại đúng bài kiểm tra ở cùng âm lượng. So sánh trước và sau bằng cùng một âm sẽ hữu ích hơn nghe thử một bài hát khác rồi đoán.
Bước vệ sinh này dành cho bụi trên bề mặt, không xử lý nước bên trong điện thoại. Nếu lưới còn ướt, hãy để khô trước. Nếu thấy cặn trắng hoặc dính sau khi máy gặp nước muối, nước ngọt hay chất lỏng khác, chải mặt ngoài có thể không xử lý được phần đã lọt vào trong. Hãy mang máy đi kiểm tra thay vì chà cặn vào khe loa. Nếu chỉ bị bắn nước thông thường mà tiếng vẫn nghẹt, hãy làm theo các bước xử lý loa ướt.
Vì sao chu trình đẩy nước không đẩy được bụi
Nước và hạt bụi khô có tính chất khác nhau. Giọt nước bám vào lưới nhờ sức căng bề mặt. Chu trình đẩy nước làm màng loa chuyển động, tạo các nhịp khí khuấy động giọt nước và giúp chúng rời khỏi lưới. Xơ vải khô có thể mắc giữa các lỗ li ti hoặc bị giữ bởi ma sát; lực đẩy giọt nước không nhất thiết làm sợi xơ bong ra. Chạy đi chạy lại chu trình đẩy nước khi loa đã khô khó xử lý được tiếng rè dai dẳng do bụi.
Chu trình đẩy nước của Wring chạy khoảng 60 giây trong dải 110–1500 Hz qua hai lượt: 110–900 Hz cho loa dưới và 300–1500 Hz cho loa thoại. Âm phát thành các nhịp ngắt quãng ngắn thay vì một nốt liên tục, có rung phản hồi đồng bộ. Ứng dụng đặt âm lượng ở mức 100% trong chu trình rồi khôi phục mức trước đó. Đây là tần số nghe được, không phải sóng siêu âm. Chu trình vẫn có thể chạy khi màn hình khóa; Wring cũng hỗ trợ Apple Watch và Siri. Đọc cách âm thanh đẩy nước hoạt động nếu bạn muốn hiểu rõ hơn cơ chế.
Với lưới loa khô nhưng bị rè, chế độ làm sạch bụi riêng của Wring sử dụng tần số cao hơn để giúp các hạt bụi bong ra. Đó là việc khác với đẩy nước. Hãy thử tháo ốp và chải bằng bàn chải mềm trước; chế độ bụi có thể giúp khi tắc nhẹ, nhưng không thể sửa màng loa rách hoặc lấy cát bụi bám sâu. Giữ mức âm lượng hợp lý khi so sánh kết quả. Nếu tiếng rung rè vẫn y nguyên sau những bước này, hãy ngừng lặp chu trình và cân nhắc mang máy đi kiểm tra.
Những thứ không nên đưa vào lưới loa điện thoại
- Kim, ghim và tăm: dù nhìn thấy xơ vải, đầu nhọn vẫn có thể làm thủng lưới hoặc màng loa mỏng phía sau, thậm chí đẩy vật cản vào sâu hơn.
- Khí nén: luồng khí mạnh có thể đẩy bụi hoặc hơi ẩm còn lại vào sâu hơn và gây áp lực lên cụm loa. Một hạt bụi nhìn thấy được không đáng để đánh đổi rủi ro đó.
- Đổ hoặc xịt cồn vào lưới loa: chất lỏng có thể cuốn bụi vào trong, để lại cặn hoặc ảnh hưởng keo dán gần đó. Bước đầu an toàn hơn là dùng bàn chải mềm, khô vệ sinh mặt ngoài.
- Ấn tăm bông vào lỗ loa: tăm bông rụng xơ và có thể nén chặt xơ vải sẵn có. Chỉ thao tác trên bề mặt, không đưa dụng cụ vào lỗ loa.
- Máy sấy tóc và máy sưởi: nhiệt không giúp xác định nguyên nhân tiếng rè và có thể ảnh hưởng gioăng, keo dán. Để khô thông thường chỉ cần nơi khô thoáng.
Đừng liên tục tăng âm lượng để át tiếng rè. Phát âm thanh lớn chỉ che đi triệu chứng mà không giải quyết nguyên nhân; thử nhiều lần ở công suất cao còn khiến việc đánh giá loa có cải thiện hay không khó hơn. Thay vào đó, hãy so sánh ngắn gọn trong cùng điều kiện.
Khi nào loa bị rè cần sửa chữa
Sau khi máy đã khô, tháo ốp và vệ sinh mặt ngoài lưới loa, hãy nghe lại ở âm lượng thấp và vừa. Méo tiếng ở hầu hết âm thanh trong cả hai mức, tiếng cọ xát mới xuất hiện gần như mọi nốt hoặc loa mất tiếng hoàn toàn cho thấy vấn đề không chỉ là xơ vải trên bề mặt. Màng loa rách, bộ phận loa lệch, gioăng hỏng hoặc lỗi điện cần được kiểm tra chuyên môn. Âm quét có thể cho thấy loa có lỗi nhưng không xác định được linh kiện nào bên trong bị hỏng.
Hãy sớm tìm hỗ trợ nếu điện thoại từng bị ngâm, dính nước muối hoặc đồ uống có đường, nóng lên, tự khởi động lại, lỗi màn hình hoặc không sạc được sau khi đã khô. Khả năng kháng nước không bảo đảm chống hư hỏng do chất lỏng, nhất là với máy cũ có gioăng đã mòn. Hãy cho thợ sửa biết máy dính chất lỏng gì và từ khi nào. Nếu chỉ còn tiếng rè ở một dải hẹp, các chức năng khác vẫn bình thường, bạn vẫn có thể nhờ tiệm kiểm tra và vệ sinh lưới loa trước khi đồng ý thay loa.
Cuối cùng, hãy kiểm tra một lần trong cùng điều kiện: cùng âm thanh, cùng đường phát, cùng âm lượng, tháo ốp. Nếu tiếng tốt hơn sau khi hong khô hoặc vệ sinh, hãy để yên lưới loa. Nếu không, việc tự vệ sinh mạnh tay dễ gây thêm lỗi hơn là sửa được màng loa hỏng.
Hỏi đáp
Vì sao loa điện thoại bị rè sau khi dính nước?
Nước đọng ở lưới loa thường khiến âm thanh nhỏ và bị nghẹt. Nếu chỉ rè ở một số nốt, nguyên nhân có thể là xơ vải hoặc cát bụi bị nước làm xê dịch, ốp lưng rung hoặc cặn còn lại sau khi nước khô. Âm thanh méo trên nhiều dải tần và không hết sau khi hong khô có thể là dấu hiệu hỏng phần cứng.
Âm thanh đẩy nước có chữa được loa bị rè không?
Có thể hữu ích nếu giọt nước vẫn bịt lưới loa, nhưng chu trình đẩy nước tần số thấp không dùng để loại bỏ bụi khô. Nếu loa đã khô mà chỉ rung rè ở một số nốt, hãy tháo ốp để kiểm tra, nhẹ nhàng chải mặt ngoài lưới loa và cân nhắc chế độ làm sạch bụi tần số cao hơn. Không âm thanh nào sửa được màng loa rách.
Làm sao vệ sinh xơ vải trên lưới loa điện thoại cho an toàn?
Tắt điện thoại, dùng bàn chải mềm, sạch và khô quét nhẹ trên mặt ngoài lưới loa, hướng miệng loa xuống dưới. Đừng chọc kim, nhét tăm bông vào lỗ loa, dùng khí nén hoặc đổ cồn vào lưới loa.
Khi nào loa điện thoại bị rè cần mang đi sửa?
Nếu loa vẫn méo tiếng với nhiều loại âm thanh, kể cả ở âm lượng thấp, sau khi máy đã khô, đã tháo ốp và vệ sinh nhẹ bên ngoài, hãy nhờ kỹ thuật viên kiểm tra. Loa im hẳn hoặc điện thoại phát sinh lỗi khác sau khi dính chất lỏng cũng cần được đánh giá chuyên môn.