Cách đẩy nước khỏi loa điện thoại

Phút đầu tiên: xử lý nhanh

Những gì bạn làm ngay sau khi điện thoại dính nước quan trọng hơn các bước về sau. Hãy bắt đầu bằng cách ít rủi ro nhất.

1. Lấy máy khỏi nước và lau khô. Dùng khăn hoặc tay áo. Cầm điện thoại sao cho lưới loa và cổng sạc hướng xuống dưới để nước chảy ra thay vì lọt sâu vào trong.
2. Rút hết các kết nối. Cáp, tai nghe, bộ sạc. Sạc điện khi cổng còn đọng nước là một trong những cách dễ khiến một lần bị bắn nước trở thành sự cố ăn mòn.
3. Phân biệt nước bắn và ngâm nước. Nước bắn nhẹ, dính mưa, chụp ảnh lúc tắm hay vừa rơi xuống bồn rửa đã vớt lên ngay: máy thường vẫn ổn, vấn đề nằm ở lưới loa. Nếu máy nằm dưới đáy hồ bơi một phút hoặc qua cả chu trình giặt, hãy tắt nguồn và để khô một ngày trước khi kiểm tra âm thanh.
4. Đừng thổi vào lưới loa. Hơi thở mang theo độ ẩm và có thể đẩy nước vào sâu hơn. Lắc nhẹ có thể giúp đôi chút; hướng lưới loa xuống và gõ nhẹ điện thoại vào lòng bàn tay sẽ hữu ích hơn một chút.

Điện thoại đời mới — mọi iPhone từ iPhone 7, phần lớn Samsung Galaxy, Pixel và các mẫu Android cao cấp — thường đạt chuẩn IP67 hoặc IP68. Chuẩn này cho biết phần bên trong được bảo vệ trước nước, chứ không có nghĩa nước không thể đọng trong lưới loa. Tiếng nghẹt sau khi bị nước bắn hầu như luôn do nước ở lưới loa, không phải bên trong máy.

Dùng âm thanh đẩy nước khỏi loa

Lưới loa là lớp lưới kim loại mịn phủ trước một màng loa nhỏ. Sức căng bề mặt giữ giọt nước lại trong lưới, khiến màng loa không thể đẩy không khí qua đó như bình thường; âm thanh vì thế bị nghẹt và đục. Âm thanh đẩy nước làm màng loa chuyển động mạnh ở tần số thấp, đẩy giọt nước ra từ phía sau, tương tự cách Apple Watch làm sạch loa sau khi bơi.

Bạn có thể chạy chu trình ngay tại đây, miễn phí trên trình duyệt. Công cụ phát cùng chu trình hai lượt 110–1500 Hz như ứng dụng Wring.

Các bước thực hiện

1. Tăng âm lượng hết mức. Chu trình dựa vào chuyển động của màng loa. Ở nửa âm lượng, lực đẩy cũng chỉ bằng khoảng một nửa — đây là lý do phổ biến nhất khiến nhiều người thấy “không hiệu quả”. Ứng dụng Wring tự đặt âm lượng ở 100% rồi khôi phục mức cũ sau khi chạy; trên trình duyệt, bạn cần tự nhấn nút tăng âm lượng.
2. Tháo ốp nếu ốp che lưới loa. Một số loại ốp chống va đập có màng phủ loa, khiến nước mắc ở cả hai phía.
3. Úp màn hình điện thoại xuống khăn hoặc mặt bàn. Lúc này trọng lực hỗ trợ âm thanh. Sau khi chạy, đôi khi bạn sẽ thấy vài giọt nước trên bề mặt.
4. Bắt đầu chu trình và để yên khoảng 60 giây. Đừng áp điện thoại vào tai vì âm thanh được chủ ý phát lớn.
5. Phát một bài hát hoặc bản ghi âm giọng nói. So với lúc trước. Nếu tiếng đã khá hơn rõ rệt nhưng chưa hoàn toàn bình thường, hãy chạy thêm một lượt — lưới loa ướt nhiều thường cần hai lượt.
6. Để máy khô tự nhiên. Ngay cả khi loa đã nghe bình thường, cổng sạc vẫn có thể còn chút hơi ẩm. Đặt máy ở nơi khô, thoáng trong vài giờ trước khi sạc bằng cáp; có thể sạc không dây sớm hơn.

Vì sao âm thanh hiệu quả — và dùng tần số nào?

Màng loa đẩy được nhiều không khí nhất ở tần số thấp phù hợp. Dưới khoảng 100 Hz, loa điện thoại hầu như không chuyển động; trên khoảng 1,5 kHz, màng loa chuyển động nhanh nhưng biên độ nhỏ. Khoảng giữa là dải hữu ích để đẩy nước. Vì thế chu trình Wring gồm 110 đến 1500 Hz qua hai lượt: 110–900 Hz cho loa ngoài lớn phía dưới, rồi 300–1500 Hz cho loa thoại nhỏ hơn. Mỗi lượt gồm các nhịp quét ngắt quãng — quét âm tăng dần, ngừng một thoáng, rồi quét giảm dần. Nhịp bật-tắt giúp các giọt nước nhập lại và rời khỏi lưới; một âm cố định chủ yếu chỉ làm nước rung tại chỗ.

Phương pháp này không dùng sóng siêu âm. Toàn bộ chu trình nằm trong dải tần điện thoại vẫn phát nhạc, ở mức âm lượng tối đa thông thường. Bài giải thích chi tiết nói rõ điều gì xảy ra trong lưới loa và vì sao loa không bị hại.

Những việc không nên làm

• Bỏ vào gạo. Cách này hầu như không giúp gì. Gạo hút rất ít hơi ẩm từ không khí quanh máy, trong khi bụi tinh bột có thể lọt vào cổng. Để máy ngoài không khí cũng khô nhanh tương đương. Xem lý do tại đây.
• Dùng máy sấy tóc hoặc đặt lên lò sưởi. Nhiệt có thể đẩy hơi ẩm vào sâu trong máy và làm biến dạng lớp keo chống nước. Nếu cần dùng luồng khí, hãy chọn khí mát và giữ khoảng cách.
• Chọc tăm bông, khăn giấy hoặc tăm vào lưới loa. Lưới rất mịn và màng loa phía sau dễ hỏng. Bạn có thể đẩy xơ vải vào sâu hơn, thậm chí khiến loa rè vĩnh viễn.
• Sạc bằng cáp khi máy còn ẩm. Cả iPhone lẫn Android thường sẽ cảnh báo và không cho sạc — hãy làm theo cảnh báo.
• Xịt khí nén. Áp lực quá mạnh với màng loa và có thể đẩy nước vào sâu hơn.

Chạy hai lượt mà tiếng vẫn nghẹt?

Có ba khả năng, theo mức độ thường gặp:

1. Âm lượng chưa thật sự ở mức tối đa. Kiểm tra âm lượng đa phương tiện, không phải âm lượng chuông — trên Android đây là hai thanh riêng, còn trên iPhone nút bên cạnh có thể chỉnh âm lượng chuông nếu không có âm thanh đang phát. Hãy chạy lại chu trình.
2. Loa bị ảnh hưởng là loa còn lại. Điện thoại có hai loa: loa thoại ở phía trên và loa ngoài ở phía dưới. Dùng kiểm tra loa để nghe xem loa nào nhỏ tiếng, rồi đặt máy sao cho lưới loa đó hướng xuống.
3. Nguyên nhân không phải nước. Nếu tiếng rè hoặc ù thay vì nghẹt và đục, nhiều khả năng là bụi và xơ vải; chu trình đẩy nước sẽ không xử lý được. Trường hợp này cần chu trình làm sạch bụi ở tần số cao hơn — xem cách xử lý loa rè sau khi gặp nước.

Nếu không thuộc các trường hợp trên và máy từng bị ngâm hoàn toàn, hãy chờ 24 giờ. Nước lọt qua lưới vào khoang loa thường tự bay hơi sau khi lưới đã thông thoáng.

Khi nào cần mang máy đi sửa?

Hãy tới tiệm sửa chữa hoặc liên hệ nhà sản xuất nếu sau một ngày xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào sau đây: loa im hẳn chứ không chỉ nghẹt tiếng; máy tự khởi động lại, nóng bất thường hoặc không sạc được; màn hình có sọc hoặc nhấp nháy; hay máy đã dính nước mặn hoặc đồ uống có đường. Muối và đường để lại cặn vẫn dẫn điện sau khi nước bay hơi; để càng lâu, nguy cơ ăn mòn càng lớn. Hãy nói rõ với kỹ thuật viên điều đã xảy ra — chỉ báo tiếp xúc chất lỏng bên trong máy cũng sẽ cho họ biết, và thông tin của bạn giúp họ kiểm tra đúng chỗ.

Hỏi đáp

Đẩy nước khỏi loa điện thoại mất bao lâu?

Một chu trình đẩy nước đầy đủ mất khoảng 60 giây. Phần lớn loa sẽ nghe bình thường sau một hoặc hai lượt. Nếu điện thoại từng bị ngâm nước, hãy để máy khô tự nhiên trong vài giờ rồi mới đánh giá kết quả.

Âm thanh đẩy nước có làm hỏng loa không?

Không. Chu trình dùng các tần số nghe được từ 110 đến 1500 Hz ở mức âm lượng phát thông thường tối đa, không dùng sóng siêu âm. Đây đều là âm thanh loa vốn được thiết kế để phát khi bạn mở nhạc lớn.

Cách này dùng được cho Android lẫn iPhone không?

Được. Công cụ trình duyệt hoạt động trên cả hai, còn ứng dụng Wring có trên App Store và Google Play. Điện thoại Android cũng có hai loa và phản ứng theo cùng nguyên lý.

Có nên bỏ điện thoại ướt vào gạo không?

Không. Gạo hầu như không hút được nước khỏi điện thoại, lại có thể để bụi tinh bột trong các cổng. Hãy để máy khô tự nhiên và chạy chu trình đẩy nước cho loa; không cần dùng gạo.

Còn phím tắt Siri đẩy nước thì sao?

Phím tắt Water Eject được chia sẻ rộng rãi phát một âm 165 Hz, có ích khi loa chỉ hơi ướt. Wring quét hai dải tần bằng các nhịp âm ngắt quãng, xử lý cả hai loa và tự tăng âm lượng tối đa. Xem so sánh phím tắt và ứng dụng để biết thêm.